Bodemgeleidbaarheidssensoren EM38-MK2, Dualem 21S en Dualem 21HS

Het doel van deze bodemsensoren is om zicht te krijgen op verschillende bodemkundige eigenschappen binnen een perceel. Een eigenschap van de bodem is dat de bodem een bepaalde mate van elektrische geleidbaarheid (EC) bezit. Tussen verschillende bodemtypes en zelfs binnen percelen kan een grote variabiliteit in EC aanwezig zijn, die naargelang de situatie gelink kan zijn aan:

  • Vochtgehalte: een hoger vochtgehalte resulteert in een hogere geleidbaarheid;
  • Textuur: de vorm en grootte van de poriën tussen de bodemdeeltjes beïnvloeden de mate van elektrische geleidbaarheid;
  • Zoutgehalte: de concentratie van opgeloste zouten in de bodem(oplossing);
  • Temperatuur: de temperatuur beïnvloedt de fase toestand van water (gas, water, ijs) en daarmee dus indirect de geleidbaarheid. (De geleidbaarheid neemt proportioneel circa 2% toe voor iedere graad stijging in bodemtemperatuur);
  • De aanwezigheid van kleideeltjes: klei bestaat uit materiaal met een zeer geringe korrelgrootte die positief geladen ionen aantrekt. Bij aanwezigheid van water kunnen deze positieve ionen in het water oplossen en de elektrische geleidbaarheid beïnvloeden.’ 
  • Organische stof: een hoger OS-percentage geeft aanleiding tot hogere geleidbaarheid.


Verschillende EC-meetwaarden geven dus zicht op de variatie in de structuur van de boven- en of ondergrond, profielopbouw en/of vochtigheid en textuur van de bodem. LoonwerkGPS beschikt hiervoor ondertussen over 3 geleidbaarheidsscanners, die zich enkel onderscheiden op basis van de meetdieptes. De EM38-MK2 maakt kaarten op twee verschillende dieptes; 0,5 meter en 1,5 meter diep. Bij bodems met een schrale ondergrond wordt geadviseerd te meten tot 1,5 meter diepte. Dit komt vaak voor bij zandgronden. Dit wordt aangeraden in verband met de slechtere geleiding van de bodem (Groenkennisnet). De Dualem 21S meet op 0.5, 1, 1.5 en 3 m diepte, terwijl de Dualem 21HS meet op 0.25, 0.5, 0.75 en 1.5 m diepte. 

De gemeten waarden worden eerst verwerkt door de Onderzoeksgroep Ruimtelijke Bodeminventarisatietechnieken (ORBit) van de Universiteit Gent, en kunnen voor u door LoonwerkGPS via specifieke geosoftware (zoals FarmWorks) in kaart worden gebracht. Op deze kaarten zijn de verschillen in EC binnen een perceel zichtbaar, waardoor ze als uitgangsmateriaal kunnen dienen voor enerzijds verder onderzoek, en anderzijds ook voor bijsturing (bv. variabel bemesten, bekalken, compost strooien...). Daarnaast kan de informatie hulp bieden bij het verklaren van plaats specifieke verschillen in opbrengst en als ondersteuning voor diverse bodem managementstrategieën. De bodem sensor kan bij veel verschillende soorten bedrijven van toepassing zijn. Zo zijn er al metingen verricht op akkerbouwpercelen, proefpercelen, golfbanen, boomkwekerijen en tuinen. Doordat de sensor niet-invasief op een soort slee over de bodem getrokken wordt door een licht voertuig (quad, Kubota RTV of minitractor), is de bodembelasting minimaal en kan onder vrijwel alle omstandigheden gescand worden, zowel op braakliggende grond als op (laag) begroeid terrein.

Bodemmonsters verzamelen met Fritzmeier Profi 60/90

Aangezien EC vaak een algemene indicator is voor verschillende bodemvormende processen, is de geleidbaarheidskaart een goede leidraad bij de keuze van locaties voor bodemmonsters. Naast handmatige steekmonsters biedt LoonwerkGPS sinds 2016 ook de Fritzmeier Profi 60(/90) bodemboor aan. Deze voert 16 boringen uit tot 60 cm (of 90 cm) diepte binnen elke geleidbaarheidszone, en meet hierbij ook de indringingsweerstand over de hele diepte. Het bodemmonster dat zo verzameld wordt kan ingedeeld worden in 3 verschillende lagen, en is met ruim 500g per deelmonster perfect geschikt voor laboanalyse naar keuze. Door binnen eenzelfde perceel afzonderlijke stalen te verzamelen in zones met hoge, gemiddelde en lage geleidbaarheid, wordt een representatiever beeld bekomen met een betere correlatie met de werkelijke nutriënteninhoud en de spreiding ervan over het perceel. De weerstandsmeting bij deze 48 boorpunten geeft bovendien al een vrij goed zicht op eventuele storende lagen in het bodemprofiel.



Bent u geïnteresseerd en wil u weten waar bodemscans en/of bijhorende boringen op uw bedrijf een meerwaarde kunnen vormen? Neem dan contact met ons op.